دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهرانزن در توسعه و سیاست2538-312424120260421Afghan Female Students’ Encounters with Gendered Knowledge in Iran’s Women’s Studies Programsمواجهه با دانش جنسیتی در رشتۀ مطالعات زنان در ایران از منظر دانشجویان زن افغانستانی13310645710.22059/jwdp.2026.410214.1008599FAنوروزعلیکریمیدکتری مطالعات زنان، گروه زن و خانواده، دانشکدۀ علوم اجتماعی، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران.شهرهروشنیاستادیار گروه علوم اجتماعی، دانشکدۀ علوم اجتماعی و اقتصادی، دانشگاه الزهرا (س)، تهران، ایران.منصورهزارعاندانشیار، گروه مطالعات علوم اجتماعی و جمعیت، پژوهشکدۀ زنان، دانشگاه الزهرا (س)، تهران، ایرانJournal Article20260128Women’s Studies, which has been established in the West for more than half a century, offers an intersectional comprehension of gender by considering ethnicity, race, class, and sexuality, and by providing a context-based interpretation of femininity and masculinity. In Iran, more than two decades have passed since the establishment of this field, and alongside Iranian students, Afghan women students have also pursued studies in Women’s Studies programs. Due to the patriarchal cultural context of Afghanistan and these women’s encounter with gender concepts within Iranian academic settings, this study aimed to give a perception of their lived experiences of engaging with gender knowledge. This research adopts an interpretive phenomenological approach. The participants were fourteen Afghan female students enrolled in master’s and doctoral programs in Women’s Studies who were selected through purposive sampling. Data were collected via semi-structured interviews and analyzed utilizing thematic analysis based on Van Manen’s approach. The findings demonstrate that studying Women’s Studies for Afghan women has been associated by four main themes: “gendered insight,” “gendered empathetic reflection,” “positive gender orientation,” and “gendered labeling.” Accordingly, on the one hand, through the acquisition of gender knowledge and gendered awareness regarding entrenched discrimination, these students achieved a better understanding of their relationship with self and social relations, ultimately leading to the will for agency within the gender domain. On the other hand, throughout this process, they encountered pressures and judgments manifested in the labels of being demanding and anti-family imposed by others.رشتۀ مطالعات زنان که از تأسیس آن در غرب بیش از نیم قرن میگذرد، فهم جنسیتی متقاطعی از قوم، نژاد، طبقه و امر جنسی با تفسیر بافتمحور از زنانگی و مردانگی ارائه میدهد. در ایران نیز بیش از دو دهه از تأسیس این رشته میگذرد که افزون بر دانشجویان ایرانی، دانشجویان زن افغانستانی نیز در آن تحصیل میکنند. با توجه به بافت فرهنگی مردسالارانۀ افغانستان و مواجهۀ این زنان با مفاهیم جنسیتی در محیط دانشگاهی ایران، هدف این تحقیق فهم تجربۀ زیستۀ آنان در مواجهه با دانش جنسیتی است. روش این تحقیق پدیدارشناسی تفسیری است و مشارکتکنندگان 14 زن دانشجوی افغانستانی در مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری مطالعات زنان بودند که از طریق نمونهگیری هدفمند انتخاب شدند. دادهها از طریق مصاحبۀ نیمهساختاریافته جمعآوری و براساس رویکرد ونمانن تحلیل شدند. یافتهها نشان داد تحصیل در رشتۀ مطالعات زنان برای زنان افغانستانی با «بصیرتیابی جنسیتی»، «همدلاندیشی جنسیتی»، «مثبتاندیشی جنسیتی» و «برچسبخوردگی جنسیتی» همراه بوده است. این دانشجویان از یک سو با کسب دانش جنسیتی و آگاهشدگی جنسیتی در رابطه با تبعیضهای درهمتنیده، به درک بهتر از ارتباط با خود و روابط اجتماعی و درنهایت به ارادۀ کنشگری در حوزۀ جنسیتی رسیدهاند. از سوی دیگر، در این فرایند با فشارها و قضاوتهایی در قالب برچسبهای زیادهخواه و ضدخانوادهبودن از سوی دیگران مواجه شدهاند.https://jwdp.ut.ac.ir/article_106457_50d5b8f62c751504219f09f32075a895.pdfدانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهرانزن در توسعه و سیاست2538-312424120260409A Qualitative Study of the Challenges of the Attendance of Girls Early Married in Schools and Its Managementمطالعۀ کیفی چالشهای حضور دختران با ازدواج زودهنگام در مدارس و مدیریت آن357510645910.22059/jwdp.2026.410349.1008602FAپروانهعلائیاستادیار گروه مطالعات خانواده، دانشکدۀ علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران.Journal Article20260212Early marriage among young girls is one of the significant educational challenges in East province, with wide-ranging implications for the education system and students’ individual and social development. This study aimed to investigate the social, managerial, and educational challenges associated with the attenfance of married female pupils in school utilizing a qualitative approach and thematic analysis. Sampling was conducted purposefully among school personnel of girls’ schools in Tabriz with a high rate of early marriage, and the process ended after reaching theoretical saturation after<strong> </strong>the eleventh interview. Semi-structured interviews was implemented in order to gather the data which were analyzed employing the six-step method by Braun & Clarke (2006). The categorization of 68 initial semantic codes led to the identification of three main themes and twelve sub-themes: (1) Regulations and support resources, including lack of regulatory clarity, dual approaches, and absence of institutional and financial support; (2) School functional and structural Deficiencies, such as unpreparedness of educational staff, lack of supportive facilities, and unfavorable school environment; and (3) Social and normative factors, particularly the normalization of early marriage. The findings revealed that an inadequate response to the educational challenges of these pupils can undermine their academic progress and development and negatively affect the educational quality and psychological climate for other pupils, facilitating the continuation of this phenomenon. Therefore, the study underlines revising educational strategies, fostering institutional support, and enhancing the managerial and cultural capacities of schools to support these pupils and prevent early marriage in urban and rural schools of Tabriz.ازدواج زودهنگام دختران یکی از چالشهای مهم آموزشی در استان آذربایجان شرقی است که پیامدهای گستردهای برای نظام تعلیم و تربیت و توسعۀ فردی و اجتماعی دانشآموزان داشته است. پژوهش حاضر با هدف واکاوی چالشهای اجتماعی، مدیریتی و آموزشی مرتبط با حضور دختران دانشآموز ازدواجکرده در مدرسه، با رویکرد کیفی و روش تحلیل مضمون انجام شد. نمونهگیری بهصورت هدفمند از میان اولیای مدارس دخترانۀ تبریز با نرخ بالای ازدواج زودهنگام انجام گرفت و فرایند نمونهگیری با تحقق اشباع نظری دادهها در مصاحبۀ یازدهم پایان یافت. دادهها از طریق مصاحبههای نیمهساختاریافته گردآوری و به روش ششمرحلهای براون و کلارک (2006) تحلیل شد. دستهبندی 68 کد اولیۀ معنایی به شناسایی سه مضمون اصلی و ۱۲ زیرمضمون انجامید: ۱. مقررات و منابع حمایتی شامل عدم شفافیت مقررات، رویکردهای دوگانه و نبود حمایت نهادی و مالی؛ ۲. کاستیهای عملکردی و ساختاری مدرسه، از جمله عدم آمادگی کادر آموزشی، نبود امکانات حمایتی، شرایط و فضای نامطلوب مدرسه؛ و ۳. عوامل اجتماعی و هنجاری بهویژه عادیسازی ازدواج زودهنگام در جامعۀ محلی. نتایج نشان میدهد مواجهۀ نامناسب با چالشهای آموزشی این دانشآموزان، علاوه بر تضعیف فرایند تحصیلی و تربیتی آنان میتواند بر کیفیت آموزشی و فضای روانی سایر دانشآموزان نیز اثر منفی بگذارد و زمینۀ بازتولید این پدیده را فراهم کند. برایناساس، این پژوهش بر ضرورت بازنگری در راهبردهای آموزشی، فرایندهای اجرایی، تقویت حمایتهای نهادی و ارتقای ظرفیتهای مدیریتی و فرهنگی مدارس تأکید میکند تا بتوان ضمن حمایت از تحصیل این دختران، از وقوع ازدواجهای زودهنگام دانشآموزان در مدارس شهری و روستایی تبریز پیشگیری کرد.https://jwdp.ut.ac.ir/article_106459_7353e0a4cee20acb9ab0b87fc9b2b89a.pdfدانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهرانزن در توسعه و سیاست2538-312424120260421Causes of Instability and One-Term Representation of Women in Iran’s City Councils: A Case Study of Tehran Provinceدلایل ناپایداری و تکدورهایبودن حضور زنان در شوراهای شهر ایران مورد مطالعه: استان تهران7711010672010.22059/jwdp.2026.412274.1008615FAمحمدعلیکیانیدکتری جغرافیای سیاسی، دانشکدۀ جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران.افسانهدهقان پور فراشاهاستادیار دانشکدۀ حکمرانی، دانشکدگان مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران.Journal Article20260317City councils, as policymaking and oversight entities at the local level, constitute tangible expressions of democracy and serve as a connection between citizens and the state in the pursuit of good territorial governance. The instability of women’s presence in local parliaments represents a major challenge to the development of their sustained and effective political and social participation. Employing an inductive approach, this qualitative study aims to identify the factors that shape the one-term representation of women in Iran’s city councils, with a particular focus on councils in Tehran Province. Data were gathered through semi-structured interviews with 34 experts and analyzed using thematic analysis. The factors contributing to one-term representation and the fragility of women’s political presence were ultimately classified into seven main themes, 27 sub-themes, and 159 codes. These main themes include structural and institutional barriers, cultural barriers and gendered attitudes, limited access to financial resources and political power, imperfections in coalition-building and political organization, communication deficiencies and inadequate media representation, individual and socio-biographical constraints, and challenges within the electoral system. According to the findings, the study recommends ameliorating power-distribution structures and access to resources, contesting gender stereotypes and fostering acceptance of women’s leadership, fostering women’s support networks and political coalitions, enhancing communicative capacity and citizen participation, consolidating managerial competencies and professional identity, diminishing pressures associated with dual roles through cultural and social support, and improving electoral competition mechanisms and institutional backing for women’s sustained participation, in order to reinforce the depth and durability of women’s influence in local governance.شوراهای شهر بهمنزلۀ بازوی خطمشیگذاری و نظارتی در مقیاس محلی، تبلور مردمسالاری عینی و پل ارتباطی میان شهروندان و حاکمیت در راستای استقرار حکمرانی مطلوب سرزمینی هستند. ناپایداری حضور زنان در پارلمان محلی، یکی از چالشهای اساسی در مسیر بالندگی و مشارکت مؤثر و پایدار سیاسی و اجتماعی آنان است. پژوهش کیفی حاضر با هدف شناسایی عوامل مؤثر بر تکدورهایبودن حضور زنان در شوراهای شهر ایران با تمرکز بر شوراهای شهر استان تهران و با رویکرد استقرایی انجام گرفت. دادههای پژوهش از طریق مصاحبههای نیمهساختاریافته با 34 نفر از خبرگان گردآوری و به روش تحلیل مضمون تحلیل شد. درنهایت عوامل مؤثر بر تکدورهایبودن و تزلزل حضور زنان در نهاد شوراها در قالب 7 مضمون اصلی، 27 مضمون فرعی و 159 کد دستهبندی شدند. مضامین اصلی عبارتاند از: موانع ساختاری و نهادی، موانع فرهنگی و نگرشهای جنسیتی، محدودیتهای دسترسی به منابع مالی و قدرت، ضعف ائتلافسازی و سازماندهی سیاسی، ضعف ارتباطی و بازنمایی رسانهای، محدودیتهای فردی و زیست اجتماعی، و چالشهای نظام انتخاباتی. برایناساس، پیشنهاد میشود با اصلاح ساختارهای توزیع قدرت و دسترسی به منابع، مقابله با کلیشههای جنسیتی و تقویت فرهنگ پذیرش رهبری زنان، تقویت شبکههای حمایتی و ائتلافهای سیاسی زنان، ارتقای مهارتهای ارتباطی و تعامل با شهروندان، تقویت ظرفیتهای مدیریتی و تثبیت هویت حرفهای زنان، کاهش فشارهای نقشهای دوگانه از طریق حمایتهای فرهنگی و اجتماعی و اصلاح سازوکارهای رقابت انتخاباتی و حمایت نهادی از حضور پایدار زنان، زمینۀ تعمیق اثرگذاری و افزایش پایداری حضور زنان در سپهر حکمرانی محلی فراهم آید.https://jwdp.ut.ac.ir/article_106720_5a558ff288cc87f65ed5803542b27a40.pdfدانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهرانزن در توسعه و سیاست2538-312424120260421Reconceptualizing the Barriers to Women’s Leadership in Higher Education: A Comprehensive Approachبازشناسی موانع رهبری زنان در آموزش عالی: رویکردی جامع11114710672110.22059/jwdp.2026.411914.1008612FAنیرهرحمانیاستادیار گروه معارف اسلامی و علوم تربیتی، دانشگاه امام صادق (ع)، پردیس خواهران، تهران، ایران.Journal Article20260314This study aims to investigate the challenges of women’s leadership in higher education institutes. In order to achieve this purpose, a meta-synthesis method with an integrative approach was employed to aggregate, compare, and reconstruct findings from prior research into a coherent model. The research process followed the seven-step framework proposed by Sandelowski & Barroso (2007). First, the core research querry—“What are the challenges of women’s participation and advancement in managerial positions in higher education?”—was formulated. Subsequently, the literature was systematically reviewed, examining studies published since 2000 utilizing relevant keywords. Out of 185 initially identified sources, 95 studies met the inclusion criteria based on evaluations of titles, abstracts, and research content. During the stages of data extraction and synthesis, initial codes were obtained from the studies and progressively compared, merged, and integrated into conceptual categories and the final analytical model.
The meta-synthesis suggested seven major categories of barriers to women’s leadership and advancement in higher education: structural barriers, organizational barriers, socio-cultural barriers, family-related barriers, legal-policy barriers, psychological-individual barriers, and restrictions related to women’s social and professional capital. In addition, the concept of the “glass ceiling” was addressed as a distinct, cross-cutting barrier emerging from the interaction and reinforcement of all categories. The findings demonstrated that these barriers are multidimensional, interactive, and mutually reinforcing, and that structural and cultural interdependencies systematically restrict women’s pathways to managerial roles.هدف پژوهش حاضر بازشناسی و تبیین جامع موانع ارتقا و رهبری زنان در آموزش عالی است. به این منظور از روش فراترکیب با رویکرد یکپارچهکننده استفاده شد تا یافتههای پژوهشهای تجمیع، مقایسه و در قالب مدلی منسجم بازتولید شوند. فرایند پژوهش مطابق الگوی هفتمرحلهای سندلوسکی و باروس (2007) اجرا شد. در گام نخست، پرسش اصلی با محوریت «شناخت موانع مشارکت و ارتقای زنان در سمتهای مدیریتی آموزش عالی» تدوین شد. سپس در گام مرور نظاممند پیشینه، مطالعات انجامشده از سال 2000 تاکنون با کلیدواژههای مرتبط جستجو شدند. از میان 185 منبع شناساییشده، پس از ارزیابی عنوان، چکیده و محتوای علمی، 95 مطالعۀ واجد شرایط وارد فرایند تحلیل شدند. در مراحل استخراج اطلاعات و ترکیب یافتهها، کدهای اولیه از دل مطالعات انتخاب و در فرایند مقایسه، تلفیق و ادغام، در قالب مقولههای مفهومی و الگوی نهایی طبقهبندی شد.
براساس تحلیل فراترکیب، مجموعه موانع رهبری و ارتقای زنان در آموزش عالی در هفت دسته اصلی شناسایی شدند: موانع ساختاری، موانع سازمانی، موانع فرهنگی-اجتماعی، موانع خانوادگی، موانع قانونی-سیاستی، موانع روانشناختی-فردی و محدودیتهای سرمایۀ اجتماعی و حرفهای. همچنین مؤلفۀ «سقف شیشهای» بهعنوان مانعی تلفیقی و میانسطحی که از همافزایی همۀ دستهها ناشی میشود، بهصورت مجزا تبیین شد. یافتهها نشان داد این موانع ماهیتی چندبعدی و تعاملی دارند و یکدیگر را تقویت میکنند و بهدلیل پیوند ساختاری و فرهنگی، مسیر دسترسی زنان به نقشهای مدیریتی را بهطور نظاممند محدود میسازند.https://jwdp.ut.ac.ir/article_106721_2116328544a77e2b9adc8b52097766c7.pdfدانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهرانزن در توسعه و سیاست2538-312424120260421Evaluation of the “Family and Youth Population Support Law” in Supporting Student Mothers: Evidence from Lived Experience in Higher Educationارزیابی قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت در حمایت از مادران دانشجو: شواهدی از تجربۀ زیسته در آموزش عالی14918110688010.22059/jwdp.2026.412009.1008611FAلیلابهرامیدکتری مطالعات زنان (گرایش حقوق زن در اسلام)، گروه مطالعات زنان، دانشکدۀ علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.Journal Article20260226The “Family and Youth Population Support Law,” as one of the macro-population policies of the Islamic Republic of Iran, was enacted in 2021 aimed for supporting and motivating childbearing. Yet, the practical realization of these supports in the daily lives of target groups, especially student mothers, requires evaluation based on empirical evidence. This study, employing a qualitative approach and an interpretive phenomenological method, addresses the implementation of Article 26 of this law from the perspective of the lived experience of student mothers in the academic environment and utilizes their experiences as policy evidence. Data were gathered through in-depth semi-structured interviews with 22 student mothers across diverse universities and educational levels. The findings demonstrate that six main categories articulate the lived experience of student mothers: suspension of academic life in the absence of effective institutional support; financial uncertainty in the absence of sustainable policy support; care-related anxiety due to the absence of supportive academic infrastructure; heterogeneity of informal support networks with institutional requirements; experiences of stigmatization and symbolic exclusion in the academic environment; and the exhausting encounter with ambiguous, non-binding bureaucracy. The results underline that the transition from formal legislation to institutional, dignity-based, and justice-oriented implementation is an essential condition for the effectiveness of population policies in supporting student mothers and preventing the waste of human capital in the higher education system.قانون «حمایت از خانواده و جوانی جمعیت» بهعنوان یکی از سیاستهای کلان جمعیتی جمهوری اسلامی ایران، با هدف حمایت و تشویق به فرزندآوری در سال 1400 تصویب شد. بااینحال، میزان تحقق این حمایتها در زیست روزمرۀ گروههای هدف، بهویژه مادران دانشجو، نیازمند ارزیابی مبتنی بر شواهد تجربی است. پژوهش حاضر با رویکرد کیفی و روش پدیدارشناسی تفسیری، به ارزیابی اجرای مادۀ ۲۶ این قانون از منظر تجربۀ زیستۀ مادران دانشجو در محیط دانشگاهی میپردازد و تجارب آنان را بهمثابۀ شواهد سیاستی مطالعه میکند. دادهها از طریق مصاحبههای نیمهساختاریافتۀ عمیق با ۲۲ مادر دانشجو در دانشگاهها و مقاطع تحصیلی مختلف گردآوری شد. یافتهها نشان میدهد تجربۀ زیستۀ مادران دانشجو در قالب شش مقولۀ اصلی صورتبندی میشود: تعلیق زیست تحصیلی در غیاب حمایت نهادی مؤثر، ناامنی مالی در نبود پشتیبانی سیاستی پایدار، اضطراب مراقبتی ناشی از نبود زیرساختهای حمایتی دانشگاهی، ناهمگونی شبکههای همیار غیررسمی با نیازهای نهادی، تجربۀ انگزنی و حذف نمادین در محیط دانشگاهی و مواجهۀ فرساینده با بروکراسی مبهم و غیرالزامآور. نتایج پژوهش تأکید میکند که گذار از قانونگذاری صوری به اجرای نهادمند، کرامتمحور و عدالتمحور، شرط اساسی اثربخشی سیاستهای جمعیتی در حمایت از مادران دانشجو و جلوگیری از اتلاف سرمایۀ انسانی در نظام آموزش عالی است.https://jwdp.ut.ac.ir/article_106880_12ced0266169e2ebda846f1ad5b5930a.pdfدانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهرانزن در توسعه و سیاست2538-312424120260421Situated Rationalization of Cosmetic Consumption under Financial Constraints: A Grounded Theory Based on the Experiences of Young Iranian Womenعقلانیسازی موقعیتمند مصرف آرایشی در بستر محدودیتهای مالی: یک نظریۀ دادهبنیاد از تجربۀ زنان جوان ایرانی18320810719910.22059/jwdp.2026.410614.1008601FAمحمدنظری پوردانشیار گروه حسابداری، دانشکدۀ مدیریت و حسابداری، دانشگاه حضرت معصومه (س)، قم، ایران.زهراحسین پوردانشجوی کارشناسی حسابداری، گروه حسابداری، دانشکدۀ مدیریت و حسابداری، دانشگاه حضرت معصومه (س)، قم، ایران.Journal Article20260206Utilizing the Strauss and Corbin’s grounded theory approach, This qualitative study, aimed to develop a theoretical model that elucidates the strategies of young Iranian women (18–40) in managing and rationalizing cosmetic expenditures. The data were obtained through 32 semi-structured interviews, with theoretical sampling continuing until saturation. Open, axial, and selective coding was employed in order to analyze de data, and credibility was ensured through member checking and peer debriefing. The findings suggest that cosmetic consumption is a dynamic and context-dependent behavior in which symbolic pressures of beauty interact with financial constraints. The study’s main contribution is the conceptualization of cosmetic consumption as a “negotiation between beauty and budget” and the development of a context-sensitive framework for its rationalization. The core concept, situated rationalization of cosmetic consumption, conceptualizes this process as a strategic skill that integrates psychological functions—such as emotional regulation and underpining self-confidence—with economic considerations, including prioritization and cost management. Within this framework, the desire for consumption emerges and is moderated through the interaction of contextual and intervening conditions. Strategies including conscious budgeting, prioritizing functionality, diminishing the intensity of consumption, and post-experience adjustment create a balance between aesthetic satisfaction and financial sustainability, thereby recalibrating the cycle of consumption. Cosmetic consumption is conceptualized by this model as a multilayered practice that intertwines everyday rationality, emotions, symbolic pressures, and financial constraints. It may provide a useful foundation for cultural policymaking, financial literacy education, and the design of products aligned with consumers’ economic realities.این پژوهش کیفی با رویکرد نظریۀ دادهبنیاد بر پایۀ الگوی اشتراوس و کوربین با هدف ارائۀ مدلی نظری برای تبیین راهبردهای زنان جوان ایرانی (۱۸ تا ۴۰ سال) در مدیریت و عقلانیسازی هزینههای آرایشی انجام گرفت. دادهها از طریق ۳۲ مصاحبۀ نیمهساختاریافته گردآوری شد و نمونهگیری نظری تا رسیدن به اشباع ادامه یافت. تحلیل دادهها با کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام پذیرفت و اعتبارپذیری از طریق بازبینی مشارکتکنندگان و ممیزی همکار تأمین شد. یافتهها نشان داد مصرف آرایشی رفتاری پویا و موقعیتمند است که در آن، فشارهای نمادین زیبایی با محدودیتهای مالی در تعامل قرار میگیرد. نوآوری پژوهش تبیین مصرف آرایشی بهمثابۀ «چانهزنی میان زیبایی و بودجه» و ارائۀ چارچوبی بومی برای عقلانیسازی آن است. مفهوم محوری «عقلانیسازی موقعیتمند مصرف آرایشی» این فرایند را مهارتی راهبردی میداند که کارکردهای روانشناختی، مانند تنظیم هیجان و تقویت خودباوری را با ملاحظات اقتصادی مانند اولویتبندی و مدیریت هزینهها تلفیق میکند. در این چارچوب، میل به مصرف در تعامل با شرایط زمینهای و مداخلهگر شکل میگیرد و تعدیل میشود. راهبردهایی مانند بودجهبندی آگاهانه، اولویت کارکرد، کاهش شدت مصرف و اصلاح پس از تجربه، تعادلی میان رضایت ظاهری و پایداری مالی ایجاد و چرخۀ مصرف را بازتنظیم میکند. این مدل، مصرف آرایشی را کنشی چندلایه میداند که عقلانیت روزمره، هیجان، فشارهای نمادین و محدودیتهای مالی را درهم میآمیزد و میتواند مبنایی برای سیاستگذاری فرهنگی، آموزش سواد مالی و طراحی محصولات متناسب با واقعیتهای اقتصادی مصرفکنندگان فراهم آورد.https://jwdp.ut.ac.ir/article_107199_1653fd22c4a14c839139fc15745ac257.pdfدانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهرانزن در توسعه و سیاست2538-312424120260421Early Marriage of Girls in Abhar County, Iran: Exploring Causal, Contextual, and Intervening Conditionsازدواج زودهنگام دختران در شهرستان ابهر؛ واکاوی شرایط علی، زمینهای و مداخلهگر20924410731310.22059/jwdp.2026.412817.1008618FAوحیدامیرلوکارشناس ارشد جمعیتشناسی، گروه جمعیتشناسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.حجیه بی بیرازقی نصرآباددانشیار گروه مطالعات خانواده، دانشکدۀ علوم اجتماعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.فاطمهتنهااستادیار گروه جمعیتشناسی، دانشکدۀ علوم اجتماعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.Journal Article20260416One of the phenomena that has a multitude of negative individual and social repercussions is the early marriage of females. The objective of this study was to examine the causal, contextual, and intervening conditions of early marriage among married females aged 13-15 in Abhar County using qualitative research methods and grounded theory. The research included 29 girls who were intentionally chosen from the aforementioned age group. Semi-structured interviews were implemented to accumulate data. In the causal conditions, the categories of experiencing a lack of emotional support, rejection of the home environment, and changing the nature of needs from material to seeking emotional bonds were extracted, and in the contextual conditions, the categories of social inheritance, kinship life world, and normative peer pressure were extracted. Interview analysis revealed that early marriage is influenced by intervening factors, including the role of the social network, conditional supports, adaptive pressures, and structural inequality of power. The central core extracted from the interviews is “in search of emotional shelter.” The findings indicate that this phenomenon is significantly influenced by emotional factors. Another significant discovery indicates that social networks have significantly contributed to the early marriage of females by serving as a platform that facilitates the establishment of relationships with individuals of the opposite gender. It is recommended that the role of schools and counselors be strengthened as interventionist and preventive institutions, the emotional and media literacy of adolescent girls be increased, and parents be empowered to meet the emotional requirements of adolescents. This will help reduce the early marriage of girls.ازدواج زودهنگام دختران از پدیدههایی است که پیامدهای منفی متعدد فردی و اجتماعی دارد. این پژوهش با هدف واکاوی شرایط علی، زمینهای و مداخلهگر ازدواج زودهنگام دختران 13 تا 15 سالۀ ازدواجکردۀ شهرستان ابهر با استفاده از روش تحقیق کیفی و روش نظریۀ دادهبنیاد انجام شد. مشارکتکنندگان در پژوهش، 29 دختر در بازۀ سنی مذکور بودند که بهصورت هدفمند انتخاب شدند. دادهها از طریق مصاحبههای نیمهساختاریافته گردآوری شد. در شرایط علی، مقولههای تجربۀ نبود حامی عاطفی، دافعۀ محیط خانه و تغییر ماهیت نیازها از مادی به جستجوی پیوند عاطفی و در شرایط زمینهای مقولههای وراثت اجتماعی، زیستجهان خویشاوندی و فشار هنجاری همسالان استخراج شد. تحلیل مصاحبهها نشان داد مقولههایی از جمله نقش شبکۀ اجتماعی، حمایتهای مشروط، فشارهای تطبیقی و نابرابری ساختاری قدرت، مداخلهگرهای ازدواج زودهنگام هستند. هستۀ مرکزی استخراجشده از مصاحبهها «در جستجوی پناهگاه عاطفی» است. یافتهها حاکی از آن است که دلایل عاطفی نقش اصلی را در بروز این پدیده ایفا میکنند. یافتۀ اصلی دیگر نشان میدهد شبکههای اجتماعی بهعنوان بستری تسهیلگر در شکلگیری روابط با جنس مخالف، نقش بسزایی در ازدواج زودهنگام دختران ایفا کردهاند. توانمندسازی والدین در زمینۀ تأمین نیازهای عاطفی نوجوانان، افزایش سواد عاطفی و رسانهای دختران نوجوان و تقویت نقش مدارس و مشاوران بهعنوان نهادهای مداخلهگر و پیشگیرانه، برای کاهش ازدواج زودهنگام دختران پیشنهاد میشود.https://jwdp.ut.ac.ir/article_107313_0736f1016a594fb4fc6e47d0c49f73a5.pdf