دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهرانزن در توسعه و سیاست2538-31247220090723-مقایسه ی ابعاد و زمینه های احساس ناامنی در همسران عادی و ایثارگر
نمونه ی موردی استان خراسان رضوی19509FAحسینبهرواندانشیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه فردوسی مشهد، عضو مرکز پژوهشی مطالعات اجتماعی استان خراسان رضویJournal Articleمقاله به این پرسش پاسخ میدهد که آیا میزان احساس ناامنی اجتماعی و اقتصادی همسران ایثارگر
در ابعاد و زمینههای مختلف در مقایسه با زنان عادی کمتر است؟ روش تحقیق، پیمایشی و جامعهی آماری،
کلیهی همسران خانوادههای ایثارگر (شهید، جانباز و آزاده) و نیز همسران عادی همجوار آنان در شهرهای
استان خراسان رضوی است. حجم نمونه 1176 نفر است که نیمی از آنرا ایثارگران و نیمی دیگر را همسران
عادی تشکیل میدهند که با ترکیب روشهای نمونهگیریِ چندمرحلهای، طبقهای متناسب، خوشهای و تصادفی
سیستماتیک از فهرست همسران انتخاب میشود. اطلاعات از طریق پرسشنامهی محقق ساخته با پرسشهای
بسته جمعآوری میشود. چارچوب نظری شامل نظریهی نیازها و تضاد فمینیستی است. نتایج نشان میدهد که
میزان احساس نگرانی همسران ایثارگر در ابعاد مسکن، استقلال مالی، احساس خطر و تهدید در خیابان و
تهدید شغلی، کمتر از همسران عادی اما در ب?عد بیماری شوهر، مشکلات فرزند، مشکلات جنسی و نقش
مردم، بیشتر از همسران عادی است. ضمناً در ابعاد نگرانی از کمبود مالی، جانی، سلامت جسمی، اقتدار بر
فرزند، نقش شوهر، نقش فامیل، نقش قانون و نیز در شاخص کل نگرانی، تفاوتی بین دو گروه مشاهده نمیشود.
نتایج، تأثیر مثبت برنامههای حمایتی بنیاد شهید در کاهش نگرانیهای عمدتاً اقتصادی و فیزیولوژیک
ایثارگران را نشان میدهد، اما فقدان توجه کافی به نگرانیهای اجتماعی زنان بهویژه در منزل در ارتباط با نقش
شوهر و فرزند و نیز در سطح کل جامعه مشهود است.https://jwdp.ut.ac.ir/article_19509_8b4a91fc31792de78bf05bd0e87a23df.pdfدانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهرانزن در توسعه و سیاست2538-31247220090723-تحلیل رابطه سطوح توسعه انسانی و جنسیتی با شاخص های محرومیت و بهره مندی باروری19510FAمریم (آزاده)مردانیکارشناس ارشد مطالعات زنان دانشگاه الزهرافضیلهخانیدانشیار گروه جغرافیا و برنامه¬ریزی روستایی، دانشگاه تهرانJournal ArticleThe present study tries to investigate the dissimilarities among women in therural areas of different counties in terms of fertility, possible access (accessibility) to health, hygiene and medical attention during fertility, taking into account the difference in human and gender development index of the counties. Since the ertility variables express the condition and circumstances of a woman and types and causes of deprivations as well as uncommon needs prevent them to be in a same group, therefore it is important to have access to the divisive information about various or different groups of women. In this study it is argued that being in the same rural area does not necessarily mean that these areas are similar. Unbalanced levels of human and gender development indices, geographical isolation and different climates of rural areas causes different status in the level of fertility and the index of possible accessibility to hygiene and health during pregnancy and after pregnancy. Therefore to have access to this information in planning and programming of the rural areas is vital. The theories onsidered in this research include the theory of economical fertility, theory of proximate determination and the theory of cultural fertility. This research has utilized documental-statistical of survey method.Factorial, experimental and Pearson's correlation coefficient, regression multiple experimental ,cluster analysis and software of' spss' has also been used. The outcome and results of this research show that there is a positive and significant relationship between levels of gender and human development and level of fertility benefits, contrary there is a negative relationship between the levels of human and gender development and the level of fertility deprivation. Although the intensity of this relationship has reduced in the year 1385 as compared to the year 1375 ,but still the relationship is
significant and continuous. The relationship between deprivation and the level of benefit or returns or quotient reveals that one of the causes of a decline in
fertility specially during 1385 can be the level of benefit or quotient because anywhere that women have possible access to health and
hygiene during pregnancy and after pregnancy, they have shown lower tendency to the fertilityدر مطالعه حاضر تلاش می کنیم تا تفاوت زنان در مناطق روستایی استان های مختلف کشور را در سطح باروری و نیز امکانات بهداشتی و پزشکی در حین باروری با توجه به رتبه متفاوت این مناطق در شاخص توسعه انسانی و جنسیتی در سال های عنوان شده را مطالعه کنیم. از آنجا که متغیرهای باروری بیانگر وضعیت خاص زنان است و اَشکال و علل محرومیت‌ها و نیازهای غیرمشترک زنان مانع قرارگیری آن ها در یک گروه همگن با نیازهای یکسان می شود، دست یابی به اطلاعات تفکیکی در مورد گروه‌های مختلف زنان در درون هر یک از مناطق خیلی اهمیت دارد. در این مطالعه استدلال می کنیم که قرار گرفتن یک منطقه در گروه مناطق روستایی نمیتواند دلیلی بر همگونی و تشابه این مناطق باشد. نامتوازن بودن سطوح توسعه انسانی و جنسیتی در مناطق روستایی، انزوای جغرافیایی برخی از مناطق روستایی و شرایط متفاوت اقلیمی، جایگاه متفاوتِ آنها را در سطح باروری (محرومیت باروری) و شاخص میزان دسترسی به امکانات بهداشتی در حین حاملگی و پس از آن (بهره مندی باروری) را به دنبال دارد. تئوری های مورد توجه در این پژوهش شامل؛ تئوری های اقتصادی باروری، تئوری تعیین کننده های بلافصل و تئوری فرهنگی باروری است. در این پژوهش از روش اسنادی-آماری و به منظور تحلیل اطلاعات و روابط علّیِ بین متغیرها از آزمون‌های آماری و ضرایب همبستگی پیرسون، آزمون رگرسیونِ چندگانه و تحلیل خوشه ای و برای شاخص سازی از تحلیل عاملی استفاده میکنیم. نتایج این مطالعه نشان میدهد که بین سطوح توسعه انسانی و جنسیتی با سطح محرومیت باروری رابطهای منفی و با سطح بهره‌مندی باروری رابطه ای مثبت و معنادار وجود دارد. گرچه از شدت رابطه در سال 1385 در مقایسه با 1375 کاسته شده، اما رابطه همچنان معنادار است. رابطه بین محرومیت و سطح بهره‌مندی باروری بیانگر آن است که یکی از دلایل کاهش سطح باروری در برخی مناطق، به خصوص در سال 1385، میتواند سطح بهره مندی باروری باشد؛ چون در هر کجا که زنان بیشتر به امکانات بهداشتی در حین حاملگی و پس از آن دسترسی دارند، تمایل به سطح باروری پایینتری را نشان میدهند.https://jwdp.ut.ac.ir/article_19510_d26deb6325aed2d1d9ebb9d96c423854.pdfدانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهرانزن در توسعه و سیاست2538-31247220090723-تغییرات اندیشه‌ای و تأثیر آن بر رفتار و ایده‌آل‌های باروری زنان کُرد و تُرک19511FAحاتمحسینیاستادیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه بوعلی سینا0000-0002-4512-9225محمّدجلالعبّاسی شوازیدانشیار گروه جمعیت‌شناسی دانشگاه تهرانJournal ArticleIn line with the general fertility changes in Iran, the west Azerbaijan has experienced a phenomenal fertility decline in recent years. In this study, in
addition to cohort analysis of social and ideational changes, we attempt to study the interactional impact of these variables on fertility behavior and
ideals of Kurd and Turk women. This research is conducted by survey method. The statistical population covers ever-married women aged 15-49
residing in Orumieh district. The total sample size is 768 households out of which finally 739 questionnaires have been analyzed. A combination of
sampling techniques including multistage clustering and systematic random sampling are employed. Findings show that regarding the case study a
general change is observed in terms of social and family changes. According to this study a noticeable ideational changes has occurred in marriage,
childbearing, fertility behavior and ideals of women. Results confirm that social and family changes are accompanied with changes in attitudes related
to marriage and childbearing and finally fertility behavior and ideals. Findings support the results of the previous researches about the diffusion
of low fertility values and norms and convergence in fertility behavior and ideals of ethnic groups.هم‌سو با روند کلی تحولات باروری در ایران، آذربایجان غربی در طول سال‌های اخیر کاهش باروری گسترده‌ای را تجربه کرده است. در این مطالعه، ضمن تحلیل هم‌گروه تغییرات اجتماعی و اندیشه‌ای، تلاش میکنیم تا تأثیر تعاملی این متغیرها بر رفتار و ایده‌آل‌های باروری زنان کُرد و تُرک را تحلیل کنیم. روش تحقیق، پیمایشی است. جمعیت آماری زنان 49-15 ساله‌ی متعلق به یکی از خانوارهای معمولی ساکن در شهرستان ارومیه است که حداقل یک‌بار ازدواج کرده‌اند. حجم کل نمونه 768 خانوار است که در نهایت پرسش‌نامه‌های مربوط به 739 زنِ واجد شرایط تحلیل خواهد شد. روش نمونه‌گیری، ترکیبی از روشهای خوشه‌ایِ چندمرحلهای، تصادفی و تصادفیِ سیستماتیک است. تکنیک گردآوری داده‌ها پرسشنامهی ساخت‌یافته است. یافته‌ها از عمومیت تغییرات اجتماعی و تحولات خانواده در میان گروه‌های قومی مورد مطالعه بهویژه در گروه‌های هم‌دوره‌ی اخیرتر ازدواج حکایت دارد. بر اساس این مطالعه، تغییرات اندیشه‌ای محسوس در زمینه‌ی ازدواج و فرزندآوری و نیز رفتار و ایده‌آل‌های باروری زنان گروه‌های قومی به‌وجود می‌آید. نتایج گویای آن است که تغییرات اجتماعی و تحولات خانواده ملازم با تغییر در نگرش‌ها و ایستارهای مرتبط با ازدواج و فرزندآوری و در نهایت رفتار و ایده‌آل‌های باروری است. یافته‌ها از نتایج تحقیقات پیشین مبنی بر اشاعه‌ی ارزش‌ها و هنجارهای باروری پایین و هم‌گرایی رفتار و ایده‌آل‌های باروری گروه‌های قومی حمایت می‌کند.https://jwdp.ut.ac.ir/article_19511_d66f27ddc6cea33a948e4cafefc9038e.pdfدانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهرانزن در توسعه و سیاست2538-31247220090723-میزان و نوع مقاومت زنان در رویارویی با ساختار قدرت در زندگی روزمره19512FAحلیمهعنایتاستادیار گروه جامعه‌شناسی دانشکده‌ی علوم اجتماعی دانشگاه شیرازمریمسروشعضو هیئت علمی گروه پژوهشی علوم رفتاری جهاد دانشگاهی و دانشجوی دکتری جامعه‌شناسی دانشگاه شیرازJournal ArticleEveryday life not only provides a favorable context for the application of power, but also it has a good potential far praxis, creativity and independence of subject. Family is one of the most important spheres in which women receive the principal role. Considering that it is not without power relations therefore it demands resistance tactics just as any other fields of power strategies. This article measures the type and level of women’s resistances towards patrimonial power in family. Results show that women show relatively moderate and weak resistance in 5 types. Resistance and marital power show significant negative correlation. It means that the more power women have in the family, the less they have to resist. Besides, if women marry at older age, work or their husbands have higher levels of education, they have more power in their marital relationship and less resistance. Further Results reveal that women demand more attention,
participation and amity. Thus if men recognize the significance of women’s role and are better at convincing women when trying to get their agreements in important decisions, they will face less resistance and the family will have less tension.زندگی روزمره علاوه بر این‌که بستر اعمال قدرت در جامعه محسوب میشود پتانسیل‌هایی نیز برای عملِ رهایی‌بخش و خلاقیت و استقلال سوژه فراهم می‌کند. خانواده به‌عنوان یکی از مهم‌ترین عرصه‌های زندگی روزمره است که زنان در آن نقش‌آفرین اصلی شمرده می‌شوند. با توجه به این‌که این حوزه نیز خالی از مناسبات قدرت نیست مانند بقیه‌ی عرصه‌های اعمال استراتژی‌های قدرت مقاومت‌هایی را نیز در خود جای میدهد. مقاله‌ی حاضر میزان و نوع مقاومت زنان را در مواجهه با ساختار قدرت مردسالار در خانواده اندازه گرفته است. نتایج تحقیق نشان داده است که زنان، مقاومتی کم و متوسط را در پنج شکل از خود نشان می دهند. مقاومت و قدرت زناشویی در خانواده رابطهای منفی و معنادار با هم نشان داده‌اند. یعنی هر چه زنان در خانواده از قدرتی بیشتر برخوردار باشند مقاومتی کمتر از خود نشان میدهند. به‌علاوه اگر زنان در سن بالاتر ازدواج کنند، شاغل باشند و با شوهری تحصیل‌کرده‌تر زندگی کنند از قدرتی بیشتر در خانواده برخوردار هستند و مقاومتی کمتر نشان میدهند. نتایج تحقیق نشان میدهد که زنان به‌دنبال تفاهم و مشارکت هستند و اگر مردان آنها را به رسمیت بشناسند و قدرت مجاب‌سازی بیشتری داشته باشند با مقاومتی کمتر روبه‌رو می‌شوند و خانواده جوّی آرام‌تر را تجربه خواهد کرد.https://jwdp.ut.ac.ir/article_19512_7487db4b18866f75529483d51e31fd49.pdfدانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهرانزن در توسعه و سیاست2538-31247220090723-مطالعه نگرش شاغلان سازمان های دولتی استان آذربایجان شرقی نسبت به تصدی پست های مدیریتی توسط زنان19513FAبهجتیزدخواستیاستادیار دانشگاه اصفهانحسینعلیمیرزاییدانشجوی دکتری جامعه¬شناسی دانشگاه اصفهانلالهفتحیکارشناسی ارشد جامعه¬شناسی و دبیر آموزش و پرورشJournal ArticleOne of the important issues in development is the rate of active participation of women in different fields including macro-decision makings of society.
Gender inequality especially in management field has caused much potential of women to be left untouched. In Most countries women have a share in
social, economic decisions. But Iran has not been successful in this process. There are many theories for explaining gender inequality .for example: Neo
Classic,-Segmentation of labor market, Gender (Feminist), socialization, social learning and others theories. These theories emphasize on gender and
body traits of women, household responsibility and social conditions of organizations and society, gender socialization and gender stereotype
variables. The aim of this survey is to study the factors that affect gender inequality especially in management field. Here, we consider gender and
body traits of women, household responsibility and social conditions of organizations and society variables that are more important. The sample size
of survey is 408 staff of state organizations in east Azerbaijan province. The results show that there are invisible obstacles known as “glass ceiling” in
these organizations. Thus, gender and body traits of women, household responsibility, social conditions of organizations, education, family and age
affect gender inequality especially in management domain.یکی از مباحث مطرح در حوزه‌ی توسعه، میزان مشارکت فعال زنان در عرصه‌های مختلف اجتماع از جمله در تصمیم‌گیری‌های کلان جامعه است. نابرابری‌های جنسیتی بهویژه در حوزه‌ی مدیریتی سبب شده تا آن‌گونه که شایسته است از نیروی بالقوه‌ی زنان استفاده نشود، البته این نابرابری‌ها با توجه به سطح توسعه‌ی کشورها متفاوت است. در تحقیق حاضر به‌منظور تبیین نابرابری‌های جنسیتی نظریه‌هایی گوناگون ارایه، اما بر نظریهی نئوکلاسیک بیشتر تأکید میشود. بر اساس این نظریه مسئولیت‌های خانوادگی زنان، ویژگی‌های جسمی و جنسیتی آنان و شرایط اجتماعی و فرهنگی حاکم بر جامعه و سازمان‌ها باعث ایجاد نابرابری‌های جنسیتی و تداوم آنها میشود. در نتیجه، نگرشی مثبت نسبت به واگذاری مشاغل مدیریتی به زنان وجود ندارد. این پژوهش با هدف محوری «شناخت نگرش شاغلان سازمان‌های دولتی استان آذربایجان شرقی به موضوع مدیریت زنان» و به‌شیوه‌ی پیمایشی و با نمونه‌ی 408 نفر انجام میشود. مهم‌ترین نتایج تحقیق حاضر نشان میدهد که موانع نامریی و به تعبیری «سقف شیشه‌ای» به‌گونه‌ای محسوس در سازمان‌های مورد مطالعه وجود دارد. نتایج آزمون ضریب همبستگی و رگرسیون چندمتغیره نشان میدهد که به ترتیب؛ پذیرش باورها و کلیشه‌های مربوط به «ویژگی‌های جسمی و جنسیتی زنان»، «مسئولیت‌های خانوادگی»، «وضعیت اجتماعی حاکم بر جامعه و سازمان‌ها» و سپس متغیرهای «سطح تحصیلات»، «تعداد اعضای خانوار» و «سن» مهم‌ترین عوامل مرتبط با نگرش جامعهی آماریِ مورد مطالعه نسبت به تصدی پست‌های مدیریتی توسط زنان است.https://jwdp.ut.ac.ir/article_19513_7cd542b173cf405c73cff9ffcd5ea953.pdfدانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهرانزن در توسعه و سیاست2538-31247220090723-خانواده و راه کارهای توسعه کارآفرینی زنان ایرانی19514FAپروانهگلرددکترای مدیریت، محقق کارآفرینی، استادیار دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران جنوبJournal ArticleIn order to develop a country it is necessary to pay attention to women’s role particularly their talents and abilities. Many governments have
overcome their economical crisis by adopting measures and policies for higher participation of women. Sociological theories argue that social
structure, workplace, and family affect women’s access to entrepreneurial opportunities and may influence performance. The families can create
opportunities and limitations that affect women’s individual efforts. The current essay surveys family situation and family support in entrepreneurial
activity. The results of the statistical analysis show that family’s entrepreneur, divorce, husband’s death, emotion family, financial, and
networks support are some of effective factors in development of women entrepreneurship. Among them “economical needs” are the most effective
factors in start up of Iranian women's business.توجه به استعداد و نقش زنان در توسعه‌ی کشورها ضرورت دارد. بسیاری از دولت‌ها در بحران‌های اقتصادی توانسته‌اند با اتخاذ تدابیر و سیاست‌هایی و با بهره‌مندی از نیرویِ کار زنان بر بحران‌های جامعهی خود فایق آیند و در مسیر توسعه موفق شوند. تئوری‌های اجتماعی بیان می‌دارند که محیط کار، خانواده و ساختار زندگی اجتماعی بر دسترسی زنان به فرصت‌های شغلی و عمل‌کرد آنان مؤثر است. خانواده‌ها می‌توانند فرصت‌ها یا محدودیت‌هایی را به‌صورت عوامل بازدارنده یا تقویت‌کننده به‌وجود آورند که بر روی کوشش‌های فردی زنان در کسب‌وکار تأثیرگذار باشد. مقاله‌ی حاضر شرایط خانوادگی زنان کارآفرین و حمایت‌های خانواده‌ی زنان را از فعالیت‌های کارآفرینانه‌ی آنان را مطالعه می‌کند. نتایج این مطالعه نشان میدهد که نیازهای اقتصادی خانواده مهم‌ترین عامل در ورود زنان به کارآفرینی محسوب میشود و بعد از آن، خانواده‌ی کارآفرین، حمایت عاطفی خانواده، فوت همسر، متارکه، حمایت مالی و در نهایت حمایت شبکه‌ای خانواده از عوامل مهم و تأثیرگذار در توسعه‌ی کارآفرینی زنان است.https://jwdp.ut.ac.ir/article_19514_419518fcf025e16dafe3e74e1ba0cf5a.pdfدانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهرانزن در توسعه و سیاست2538-31247220090723-تحقیق فمینیستی: مبانی پارادایمی و مجادله‌های انتقادی19515FAاحمدمحمدپوردکترای جامعه?شناسی تغییرات اجتماعی و عضو هیئت علمی دانشگاه بوعلی?سیناداریوشبوستانیدکترای جامعه?شناسی مسایل اجتماعی و عضو هیئت علمی دانشگاه شهید باهنرکرمانرسولصادقیدانشجوی دکتری جمعیت?شناسی دانشگاه تهرانمهدیرضاییدانشجوی دکتری جمعیت?شناسی دانشگاه تهرانJournal ArticleThe foundation of feminist methodology is a critique of both natural and social sciences as being andocentric. The feminists believe that research
questions, concepts, theories, methodologies and knowledge claims, which are supposed to be value – free/ gender – free, have produced a distorted
and injustice understanding of both nature and social life. It is argued that the orthodox social science has omitted, or at its best sense, underestimated
the women experiences taken place in their social world. Then, by the second half of twentieth century, feminism, whether as a critique, theoretical
perspective based on critical paradigm, or as an independent paradigm emerged in contemporary social sciences, has raised a number of serious
questions to challenge the basic principles and assumptions of traditional consensus-positivist paradigm. Accordingly, it has proposed its own
alternative ontology, epistemology and methodology. Feminist perspective emphasizes that the knowledge is essentially local, situational, contextual
and historical rather than universal and meta- contextual entity. This Paper aims to explore the paradigmatic foundations and critical debates in feminist
research. In doing so, beginning first with a brief review on general perspective of feminism and its historical trend, it addresses the subapproaches
of feminist empiricism, feminist standpoint and feminist postmodernism. Then, it focuses on the paradigmatic foundations of feminism including that of ontology, epistemology and methodology respectively. The final part of paper deals with the feminist methodology, methodological critiques against positivist research and the principles and procedures of feminist research methods.بنیان روش?شناسی فمینیستی در نقد علوم طبیعی و اجتماعی به‌عنوان دانش?های دوجنسی?گرا قرار دارد. فمینیست?ها بر این باورند که سؤال‌ها، نظریه‌ها، مفاهیم، روش?شناسی?ها و داعیه?های معرفتی دانش متعارف که فرض می?شود فراغت ارزشی-جنسیتی دارند، در حقیقت درکی مخدوش‌شده و ناعادلانه، هم از طبیعت و هم از زندگی اجتماعی، به‌دست داده?اند. به‌علاوه، تجربه‌های مرتبط و مبتنی بر جهان اجتماعی در دانش اثبات?گرایی، حذف یا در بهترین حالت دستِ‌کم گرفته شده است. به همین علت، از میانه‌ی دوم قرن بیستم، فمینیسم خواه به‌عنوان نوعی نقد و خواه به‌عنوان یک روی‌کردِ نظری مبتنی بر پارادایم انتقادی یا به مثابه یک پارادایم مستقل در علوم اجتماعی و رفتاری معاصر، اصول و مفروضات پارادایمیِ وفاق سنتی-اثبات?گرایی را به چالش کشاند و بر همین اساس، بدیل?های هستی?شناختی، معرفت?شناختی و روش?شناختی خاص خود را عرضه کرد. از منظر روی‌کردِ فمینیستی، دانش دارای خصلتی محلی، موقعیتی، بسترگرا و تاریخی و نه موجودیتی جهان شمول و فرابستری است. این مقاله قصد دارد مبانی پارادایمی و مجادله‌های انتقادی در تحقیق فمینیستی را مطالعه کند. در این راستا، ابتدا ضمن مرور اجمالی بر روی‌کرد عمومی فمینیسم و روند پیدایش تاریخی آن، سه خُرده?رهیافت تجربه?گرایی فمنیستی، نظریهی دیدگاه فمینیستی، و پست?مدرنیسم فمینیستی مطالعه می?شوند. سپس، مواضع پارادایمیکِ تحقیق فمینیستی در قالب مباحث هستی?شناسی، معرفت?شناسی و روش?شناسی بحث و مطالعه می‌شوند. بخش آخر مقاله به نقدهای روش?شناختی فمینیستی از پارادایم اثباتی و نیز معرفی و تشریح اصول روش تحقیق فمینیستی اختصاص دارد.https://jwdp.ut.ac.ir/article_19515_289c71a3a46b3f3ef38d65ff4583a19e.pdf